Aşıklar Tepesi Eğiminde Mesafe Yanılması

Lefkoşa çevre hattından Gönyeli yönüne ilerleyen yeni çevre yolu, sekizli bağlantıya gelmeden önce hafif bir eğim karakteri gösterir. Aşıklar Tepesi olarak bilinen bu bölüm, dik bir iniş değildir; ancak hızın korunmasına elverişli, sürücünün ayağını gazdan çekmeden ilerlediği bir geçiştir. Yol geniştir, orta refüj belirgindir, çelik bariyerler hattı sınırlar. Fiziksel güvenlik hissi yüksektir.

Risk, bu eğimde mesafenin olduğundan uzun algılanmasıyla başlar.

Eğimli düzlemlerde insan gözü karşıdan gelen aracı daha yavaş ve daha uzakta yorumlama eğilimindedir. Özellikle sekizli bağlantıya yaklaşırken yan kollardan katılım olacağını bilen sürücü, mesafeyi zihninde rahat hesapladığını düşünür. Oysa hız sabit kalmış, mesafe hızla kapanmaktadır.

Saat 08.10. Sabah akışı Gönyeli içine doğru artmıştır. Sol şeritte ilerleyen bir araç sekizli bağlantıya yaklaşırken hızını düşürme gereği hissetmez. Aynı anda Lefkoşa–Girne ana yolundan yukarı bağlanmak isteyen bir sürücü, boşluğu yeterli görür. Eğimin etkisiyle yukarıdaki hattın hızı olduğundan düşük algılanır. Katılım kararı verilir.

Bu noktada ani fren zinciri oluşmaz; çoğu zaman sürücüler küçük direksiyon kırışlarıyla durumu telafi etmeye çalışır. Ancak ıslak zeminde ya da akşam güneşinin düşük açıyla vurduğu saatlerde bu telafi alanı daralır.

Aşıklar Tepesi bölümünün bir diğer özelliği, psikolojik hız sürekliliğidir. Sürücü düz, yeni ve korumalı bir hatta ilerlediği için hızını azaltma ihtiyacı duymaz. Oysa bağlantı noktası yakındır. Görüş açıktır ama karar süresi kısadır.

Akşam 18.05’te Gönyeli çemberine doğru ilerleyen akışta bu durum daha belirgindir. Gün boyu yoğun çalışan sürücü zihinsel yorgunluk taşır. Eğimli kesimde mesafe hesabı saniyelerle yapılır. Yan koldan gelen araç, boşluğun kapanma hızını doğru tahmin edemez.

Bu hat üzerinde tehlike keskin virajdan ya da daralmadan kaynaklanmaz. Yol geometrisi düzenlidir. Asıl mesele, eğimin hız algısını değiştirmesidir. Mesafe gözle ölçülür, hız sezgiyle yorumlanır. İkisi her zaman örtüşmez.

Aşıklar Tepesi bölümünde risk, görünür bir engelden değil; insanın hız ve mesafe arasındaki doğal yanılgısından doğar.