Kıbrıs Gazetesi Işıkları ile Şehit Hüseyin Ruso Başlangıcında Hızlanma Riski
Küçük Kaymaklı ana arteri Şehit Hüseyin Ruso Caddesi, Kıbrıs Gazetesi trafik ışıklarında başlar. Bu nokta aynı zamanda Dr. Fazıl Küçük Bulvarı üzerinden gelen Mağusa ve Gönyeli Güzelyurt trafiğinin Lefkoşa içine dağıldığı eşiktir. Işık fazı değiştiği anda biriken yoğunluk tek hamlede boşalır. Risk tam burada başlar.
Bu kesimde sorun hız değil, hızlanmadır.
Kırmızı faz boyunca biriken araçlar, yeşil ışıkla birlikte eş zamanlı olarak ivmelenir. İlk üç araç genellikle kararlı biçimde düz hatta ilerler. Ancak dördüncü ve beşinci araçlar farklı niyet taşır. Bir kısmı sağdaki ticari bantta erken şerit almak ister, bir kısmı sol şeritte kalıp ilerideki çember için pozisyon korur. Bu erken pozisyon alma davranışı ilk 200 metre içinde şerit kaymalarını artırır.
Sabah 07.30 ile 08.45 arasında Mağusa yönünden gelen kamu çalışanları ve özel sektör araçları akışı belirler. Gönyeli hattından gelen araçlar ise genellikle batıdan doğuya daha yüksek hız alışkanlığıyla giriş yapar. İki farklı sürüş ritmi aynı anda bu başlangıç segmentine yüklenir. Refüjlü çift şeritli yapı geniş bir güven hissi üretir ancak ticari bant ve yan yol katılımları bu hissi yanıltıcı kılar.
Somut bir senaryo bu başlangıçta sık görülür. Işık yeşile döndüğünde sağ şeritte ilerleyen bir araç, ilerideki galeriler bölgesine girmek için hızını kısa süreli düşürür. Arkasındaki sürücü ise ışık sonrası ivmeyi korumak ister. Takip mesafesi yetersizdir. Ani frenle birlikte zincirleme refleks oluşur. Sol şeritteki araç da sağa yaklaşır çünkü ileride Okullar Yolu dönüşünü planlamaktadır. Bu mikro saniyelik kararsızlıklar yan temas veya arkadan çarpmayla sonuçlanır.
Öğle saatlerinde riskin karakteri değişir. Bu kez hızlanma değil, dalgalı akış öne çıkar. Ticari işletmelere giriş çıkış yapan araçlar nedeniyle akış lineer değildir. Işıktan yeni çıkan sürücü akışın açık olduğunu varsayar ancak 300 metre sonra yük indiren bir kamyon nedeniyle sağ şerit daralır. Bu durum erken şerit değişimini tetikler.
1958 sonrası genişleyen Lefkoşa doğu aksı, bu hattı doğal bir dağıtım omurgasına dönüştürmüştür. Ancak yol geometrisi bugünkü ticari yoğunluk ve araç hacmine göre tasarlanmamıştır. Işık sonrası hızlanma davranışı ile hemen başlayan ticari giriş çıkışlar arasındaki mesafe kısadır.
Şehit Hüseyin Ruso Caddesi’nin başlangıcı, bir şehir içi otoyol hissi ile mahalle içi ticari bant gerçekliği arasındaki çakışmadır. Risk bu çakışmadan doğar. Devam edelim.