Çanakkale Kavşağı’nda Üniversite Yönü Sağ Şerit Daralma Baskısı

Gazimağusa Çanakkale Kavşağı’nda üniversite yönüne bağlanan sağ şerit, özellikle yoğun saatlerde daralma baskısı üretir. Bu daralma fiziksel bir şerit kaybı değildir. Algısal daralmadır. Araç sayısı arttıkça sağ şerit psikolojik olarak sıkışır.

Risk burada başlar.

Doğu Akdeniz Üniversitesi yönüne gitmek isteyen araçlar, kavşağa yaklaşırken erken pozisyon almak ister. Sağ şerit tercih edilir. Ancak aynı anda sağ kenarda kısa süreli yavaşlamalar, yolcu indirme hareketleri veya yön kararsızlıkları oluşabilir.

Somut bir senaryo sabah 08.20 civarında sık görülür. Salamis yönünden gelen araçlar üniversiteye bağlanmak için sağ şeride geçer. Ön tarafta bir araç yavaşlar. Sebep net değildir. Belki kampüs girişine son anda karar verilmiştir. Sağ şerit bir anda hız kaybeder.

Bu durumda orta şeritte ilerleyen sürücüler iki farklı karar arasında kalır. Ya sağa geçerek üniversite yönüne bağlanacak ya da akışta kalacaktır. Son anda sağa geçme denemeleri başlar.

Sağ şerit daralma baskısı tam bu noktada oluşur. Şerit genişliği değişmez fakat araç aralıkları azalır. Yan aynada görülen mesafe daralır. Sürücü geçiş boşluğunu olduğundan küçük ya da büyük algılayabilir.

Akşam saatlerinde 17.00 sonrası da benzer bir tablo oluşur. Kampüsten çıkan araçlar sağ şeride yük bindirir. Aynı anda şehir merkezinden gelen akış sağa katılmak ister. İki farklı akım sağ şeritte birleşir.

Çanakkale Kavşağı’nın sağ tarafında yer alan ticari hareketlilik de bu baskıyı artırır. Kısa süreli parklar, anlık yavaşlamalar ve yön değiştirme tereddütleri sağ şeridin ritmini bozar.

Geçmişte üniversiteye araçla erişim bugünkü kadar yoğun değildi. Öğrenci sayısının artışı ve özel araç kullanımının yükselmesi, sağ şerit üzerindeki yükü artırmıştır. Fiziksel yapı sabit kalmış, davranış yoğunlaşmıştır.

Bu risk genellikle düşük hızda gerçekleşir. Ancak yan yana ilerleyen iki araç arasındaki mesafe milimetrik seviyeye iner. Küçük yan temaslar çoğunlukla bu tür daralma baskısı altında oluşur.

Yağışlı havalarda daralma etkisi daha belirgindir. Sürücü hem şerit pozisyonunu hem de fren mesafesini aynı anda ayarlamak zorundadır. Islak zeminde ani direksiyon düzeltmesi daha geniş sapma üretir.

Sağ şerit daralma baskısı, agresif sürüşten çok alan paylaşımı problemidir. Sürücü alanı yeterli sanır, fakat yan araç aynı alanı hedefler.

Çanakkale Kavşağı’nda üniversite yönü sağ şeridi, yoğun saatlerde yalnızca bir şerit değil, bir karar koridoruna dönüşür. Bu koridorda karar geç verilirse ya da aynı anda iki araç tarafından alınırsa, temas riski yükselir.

Kırılganlık hızdan değil, sıkışma hissinden doğar. Sağ şerit fiziksel olarak değişmez. Ancak yoğunluk arttığında algısal olarak daralır. Risk tam bu algı daralmasında başlar.