“Ben Duruyordum” İddiası ve Sigorta Gerçeği
Trafik kazalarından sonra en sık duyulan cümlelerden biri şudur:
“Ben duruyordum.”
Bu ifade, özellikle şehir içi bölgelerde ve park halindeyken oluşan hasarlarda neredeyse otomatik bir savunmaya dönüşmüştür. Sürücü açısından bakıldığında bu cümle masumiyet hissi taşır. Araç hareket etmiyorsa, sorumluluk da yokmuş gibi algılanır. Ancak sigorta açısından gerçek bu kadar basit değildir.
Durmak, Risk Üretmediği Anlamına Gelmez
Sigorta değerlendirmelerinde esas alınan tek kriter aracın hareket edip etmemesi değildir. Asıl soru şudur:
Araç, bulunduğu konum ve davranış biçimiyle kazaya katkı sağladı mı?
Park halindeki bir araç;
-
Dar bir şeritte uygunsuz konumdaysa
-
Aynası yol içine taşıyorsa
-
Kavşak ağzına çok yakın park edilmişse
-
Kapısı kontrolsüz açılıyorsa
hareket etmese bile aktif bir risk unsuru haline gelir. Bu durumlarda “ben duruyordum” ifadesi tek başına belirleyici olmaz.
Park Halindeyken Oluşan Hasarlar
Şehir içinde en sık karşılaşılan senaryolardan biri şudur: Araç park halindedir, sürücü araç başında yoktur. Buna rağmen yan ayna kırılmış, kapı sürtülmüş ya da tampon çizilmiştir. Bu tür hasarlarda taraflardan biri mutlaka “ben duruyordum” der.
Sigorta açısından ise değerlendirme, hasarın nasıl ve hangi koşullarda oluştuğuna göre yapılır. Aracın park şekli, yol genişliği, görüş alanı ve çevresel koşullar birlikte ele alınır.
Kapı Açılması ve Manevra Anları
“Ben duruyordum” iddiasının sık geçersiz kaldığı durumlardan biri de kapı açılması kaynaklı hasarlardır. Park halindeki araç kapısını açtığında, akan trafiğe kontrolsüz bir engel oluşturur. Bu, durmanın ötesinde aktif bir eylem sayılır.
Benzer şekilde geri manevra niyeti olan, sinyal vermeden hareket etmeye hazırlanan araçlar da teknik olarak duruyor olabilir. Ancak yarattıkları risk, sigorta değerlendirmesinde dikkate alınır.
Psikolojik Yanılsama
Bu ifadenin bu kadar yaygın olmasının nedeni psikolojiktir. Sürücü, hareketsiz olmayı otomatik olarak masumiyetle eşleştirir. Oysa sigorta sistemi hızdan çok risk üretimini esas alır. Risk bazen hareketle değil, yanlış konumla ortaya çıkar.
Sigorta Gerçeği
Sonuç nettir:
“Ben duruyordum” bir savunmadır, ama otomatik bir haklılık değildir.
Özellikle şehir içi, park ve dar alan manevralarında sorumluluk çoğu zaman paylaşılır.
Sigorta gerçeği şunu söyler:
Durmak, her zaman riski sıfırlamaz.
Bu değerlendirme, Can Sigorta bölge temsilcilerinin kayıtlarından derlenmiştir.