Haspolat Çemberi ve çevre yolu bağlantısı, Lefkoşa doğu hattında ilk kez gelen sürücüler için yön karmaşası üretebilir. Özellikle sanayi, UKÜ ve Ercan bağlantılarının aynı düğümde kesişmesi, kararın son ana bırakılmasına neden olur. Risk hızdan değil, geç alınan yön bilgisinden doğar.

Navigasyon sistemleri sürücüye yön komutunu çoğu zaman kavşağa çok kısa mesafe kala verir. “200 metre sonra sağa dönün” uyarısı, yoğun saatlerde ani şerit değişimi üretir. Haspolat’ta bu durum özellikle çevre yolundan çembere yaklaşımda belirgindir.

Risk burada başlar.

Çevre yolundan gelen bir araç orta şeritte ilerler. Sürücü yolu tam bilmemektedir. Çembere 60–70 metre kala navigasyon UKÜ yönüne sağdan çıkış önerir. Sağ şerit yoğun olabilir. Sürücü boşluk arar ve ani geçiş yapar. Sağ şeritteki araç fren yapmak zorunda kalır.

Somut bir akşam senaryosu tipiktir. Saat 18.05. Sanayi yönünü kaçırmak istemeyen bir sürücü, çembere yaklaşırken navigasyon komutunu geç alır. Sağ şeride kırar. Arkadaki araç ani manevrayı öngöremez. Zincirleme fren oluşur.

Bu davranış yaz aylarında artar. Ercan Havalimanı yönüne giden veya gelen sürücüler Haspolat hattını yoğun kullanır. Bölgeye yabancı olan sürücüler tabeladan çok ekrana odaklanır. Ekrana bakılan birkaç saniye karar süresini kısaltır.

Sabah saatlerinde UKÜ giriş yoğunluğu ile navigasyon manevrası birleştiğinde risk büyür. Şerit değişimi için alan daralır. Ani geçiş yan araçla mesafeyi kritik seviyeye indirir.

Gece saatlerinde ekran ışığı sürücünün göz adaptasyonunu etkileyebilir. Karanlık ortamdan parlak ekrana odaklanmak, çevresel görüşü birkaç saniye azaltır. Bu da çembere yaklaşımda geç tepki üretir.

Haspolat’ın çoklu yön yapısı, navigasyon bağımlılığını artırır. Sanayi, üniversite ve transit akslar tek düğümde birleştiği için sürücü erken karar vermediğinde manevra sertleşir.

Geçmişte yön bulma tabelalarla yapılıyordu. Son yıllarda akıllı telefon kullanımının artmasıyla karar süreci ekrana kaydı. Bu değişim, Haspolat’ta geç şerit değişimi davranışını daha sık hale getirdi.

Risk agresif sürüş değildir. Çoğu sürücü yolu kaçırmamak için refleks gösterir. Ancak bu refleks birkaç saniyelik zaman penceresinde gerçekleşir.

Haspolat’ta navigasyonla geç şerit değiştirme, çevre yolu temposunun düğüm içinde yön karmaşasıyla çarpışmasıdır. Karar erken verilmediğinde şerit aniden kesişir.

Kırılganlık hızda değil, karar anındadır. Navigasyon komutu geç geldiğinde sürücü fiziksel konumunu hızla değiştirmek ister. Bu değişim zincirleme fren üretmeye yeterlidir.