Gazimağusa Çanakkale Kavşağı’nda 17.00 sonrası ortaya çıkan risk, yağmurdan bağımsızdır. Hava açıkken de kırılganlık oluşur. Özellikle yaz aylarında güneş batıya doğru alçaldığında kavşak yaklaşımında görüş algısı değişir.

Risk hızdan değil, ışık açısının ürettiği mesafe yanılmasından doğar.

Çanakkale Kavşağı’na şehir merkezi yönünden yaklaşan sürücüler, akşam saatlerinde güneşi doğrudan karşılarında bulur. Güneş tam göz hizasına indiğinde ön cam üzerinde parlama oluşur. Bu parlama karşıdan gelen araçların siluetini zayıflatır.

Risk burada başlar.

Sürücü karşıdan gelen aracın hızını olduğundan düşük algılayabilir. Güneş ışığı araç kenarlarını yumuşatır, gölge sınırlarını belirsizleştirir. Bu durum özellikle kavşağa giriş kararında kritik hale gelir.

Somut bir senaryo sık görülür. 18.10 civarında İskele aksından gelen bir araç, şehir merkezine geçmek için boşluk arar. Karşı yönden gelen araç güneşin arkasında siluet halinde görünür. Mesafe yeterli sanılır. Kavşağa giriş başlatılır. Ancak karşı araç beklenenden daha hızlı yaklaşır. Son anda sert fren yapılır.

Bu tür durumlarda temas çoğu zaman düşük hızda gerçekleşir ya da son anda önlenir. Ancak zincirleme yavaşlama kavşak içinde oluşur.

Akşam güneşi yalnızca karşıdan gelen araçları değil, yol yüzeyini de etkiler. Asfalt üzerinde parlama oluştuğunda şerit sınırları geçici olarak silikleşebilir. Özellikle açık renkli araçlar ışık içinde kaybolur.

17.30–19.30 arası en kırılgan zaman dilimidir. Güneş yatay açıya yaklaştıkça kontrast azalır. Aydınlık artmaz, aksine görüş derinliği düşer. Bu durum mesafe tahminini zorlaştırır.

Geçmiş yıllarda araç sayısı daha düşükken bu etki daha az hissedilirdi. Trafik hacmi arttıkça kavşağa giriş zamanlaması daha hassas hale gelmiştir. Işık kaynaklı birkaç saniyelik yanılma, bugün daha hızlı zincir üretir.

Akşam saatlerinde ayrıca yaya hareketi de devam eder. Güneşin arkasında kalan yaya figürü geç fark edilebilir. Sürücü araç boşluğuna odaklanırken yaya silueti gecikebilir.

Bu risk yüksek hızdan kaynaklanmaz. Çoğu sürücü zaten kavşağa yaklaşırken yavaşlar. Ancak yanlış mesafe algısı, yavaşlama zamanını geciktirir.

Çanakkale Kavşağı fiziksel olarak değişmez. Ancak ışık açısı değiştiğinde davranış eşiği kayar. Güneşin konumu, karar süresini etkiler.

Akşam güneş açısında görüş yanılması, burada tekrar eden fakat genellikle fark edilmeyen bir risk tipidir. Göz yanılması küçük bir zaman hatası üretir. Zaman hatası ise ani fren doğurur.

Çanakkale Kavşağı’nda gün batımı, trafiğin görünür ritmini değil, algılanan mesafesini değiştirir. Kırılganlık tam bu algı kaymasında başlar.