Akdeniz – Dönüş Yolunda Dikkat Düşüşü

Akdeniz Köyü sahilinden köy merkezine doğru dönüş, fiziksel olarak zorlu bir hat değildir. Ancak psikolojik olarak sürüşün “tamamlandığı” hissini üretir. Gün boyu planlanan hedefe ulaşılmıştır. Deniz görülmüş, mola verilmiş, dönüş başlatılmıştır. Bu zihinsel kapanış, dikkat seviyesini düşürebilir.

Risk hızdan önce zihinsel gevşemede başlar.

Özellikle yaz aylarında saat 17.30 sonrası sahil alanı aynı anda boşalır. Araçlar art arda hareket eder. İlk birkaç yüz metre yoğunluk nedeniyle dikkat yüksektir. Ancak hat açıldıkça trafik seyrekleşir. Bu noktada sürücü, sürüşü otomatik moda alabilir.

Akdeniz yolu dar bir kırsal hattır. Görüş kırılması olan kesitler, banket belirsizlikleri ve yüzey geçişleri hâlâ mevcuttur. Ancak sürücü zihninde risk tamamlanmıştır. Bu algı, mikro hataların fark edilmemesine yol açabilir.

Geçtiğimiz yaz bir Pazar akşamı, sahilden dönen bir araç uzun düzlüğü geçtikten sonra hafif sağ viraja yaklaşırken hızını ayarlamayı geciktirdi. Viraj keskin değildi. Ancak giriş çizgisi geniş alındı ve araç şerit içinde toparlandı. Sürücü bunu tehlike olarak değil, küçük bir sürüş hatası olarak değerlendirdi. Dar hatta bu tür küçük hatalar karşılaşma anına denk geldiğinde önem kazanabilir.

Kış aylarında gün daha erken biter. Akşam karanlığı dikkat düşüşünü hızlandırabilir. Soğuk hava ve düşük ışık koşulları algıyı daha da azaltır.

Dönüş yolunda sürüş genellikle tanıdıktır. Tanıdıklık, dikkat gereksinimini azaltır. Ancak Akdeniz hattı geometri olarak değişmez. Dar kesitler sabittir. Görüş süreleri sınırlıdır.

Dikkat düşüşü görünmezdir. Hız göstergesinde ölçülmez. Ancak reaksiyon süresini uzatır. Akdeniz dönüş hattında risk, yolun zorluğundan değil, sürüşün bittiği düşüncesinden doğar.