Akşam Işığında Köy Giriş Tempo Sapması

Balıkesir Ana Yol | Yaz Sonu | 18.00–19.30

Balıkesir ana yolunda Ercan yönüne ilerleyen hat, akşam saatlerinde görsel olarak sakin görünür. Yaz sonu döneminde güneş daha yatay açıyla gelir. Yol yüzeyi homojenleşir. Köy giriş hattı düz ve açık algılanır.

Sorun kamaşma değildir.
Sorun tempo algısının kaymasıdır.

18.00 sonrası köy girişine yaklaşan sürücü, yolun hâlâ ana hat karakterinde olduğunu düşünür. Oysa birkaç yüz metre içinde köy içi bağlantılar başlar. Sağ ve sol küçük girişler aktifleşir.

Tipik senaryo şöyledir:
Ercan yönüne ilerleyen bir araç sabit hızla Balıkesir girişine yaklaşır. Aynı anda köy içinden çıkan bir araç ana yola katılmak ister. Ana hat sürücüsü hızını korur çünkü giriş hattını henüz yerleşim alanı olarak algılamaz.

Fren geç yapılır.
Kısa süreli sıkışma oluşur.

Yaz sonu akşamlarında hava hâlâ aydınlıktır. Bu aydınlık sürücüde “yerleşim başlamadı” hissi üretir. Oysa fiziksel olarak köy girişindedir.

Bir diğer unsur da ışığın homojenleşmesidir. Akşam saatlerinde yol üzerindeki küçük hız farkları daha az dramatik görünür. Bu da hızın korunmasına neden olabilir.

Balıkesir ana yolunda 18.00–19.30 arası hem Ercan bağlantısı hem köy içi hareket aynı anda artar. Ancak trafik yoğunluğu orta seviyededir. Yol boş gibi görünür.

Bu boşluk hissi tempo sapması üretir.

Sorun yolun dar olması değildir.
Sorun yolun geç daraldığının düşünülmesidir.

Köy girişindeki şerit genişliği sürücüye ana yol karakteri hissi verir. Ancak yerleşim alanına girildiği an tempo kırılması gerekir.

Bu kırılma birkaç saniye gecikirse zincirleme fren oluşur.

Balıkesir hattında kazalar çoğu zaman düşük şiddetlidir. Ancak arkadan temas ve yan sürtme akşam saatlerinde artış gösterebilir.

Bu bir hız problemi değildir.
Bu bir algısal eşik problemidir.

Köy başlamıştır.
Ancak sürücü henüz köy temposuna geçmemiştir.

Risk tam bu gecikmede doğar.