Alsancak’ta Geniş Yol – Dar Karar Yanılgısı

Alsancak’ta sürücüyü en çok yanılgıya düşüren şey yolun kendisi değil, yolun verdiği rahatlıktır. Geniş asfalt, açık görüş ve akıcı trafik, sürücüye daha fazla seçenek sunduğu hissini verir. Oysa karar anı geldiğinde seçenekler artmaz, hata payı daralır.

Lapta’dan gelen sürücü dar sokaklara, sınırlı manevralara alışmıştır. Alsancak’ta yol genişlediğinde bu refleks değişmez, sadece daha cesur hale gelir. “Burada alan var” düşüncesiyle alınan kararlar, dar sokakta yapılmayacak manevraları mümkün sanır.

En sık yaşanan yanılgı şudur:
“Geniş yol, daha rahat karar.”

Gerçekte ise geniş yol, kararın sonucunu büyütür. Şerit değişimi daha geç yapılır, dönüşler daha son anda düşünülür, ani yön değiştirmeler normalleşir. Dar sokakta küçük bir hata aynayla sınırlıyken, Alsancak’ta aynı hata tampondan kapıya kadar uzanır.

Bu yanılgı özellikle şu anlarda ortaya çıkar:

• Son anda fark edilen dönüşler

• Ani şerit değiştirme kararları

• “Biraz daha giderim” düşüncesi

• Karşı tarafın duracağı varsayımı

Geniş yol, sürücünün kararı ertelemesine izin verir. Dar sokakta karar erken verilirken, Alsancak’ta karar gecikir. Geciken karar, refleksle alınır. Refleksle alınan karar ise çoğu zaman hatalıdır.

Alsancak’ta bu tür kazaların çoğu yüksek hızla olmaz.
Sürücüler kendilerini kontrollü hisseder. Ancak kontrol hissi, farkındalık anlamına gelmez. Aksine, “kontrol bende” düşüncesi çevredeki değişkenleri arka plana iter.

Bir diğer sorun da karşı sürücünün algısıdır.
Geniş yolda ilerleyen araç, karşısındakinin daha net kararlar alacağını varsayar. Oysa iki taraf da aynı rahatlıktan beslenir. İki rahatlık çarpıştığında, kimse durmaz.

Bu yüzden Alsancak’ta kazalar çoğu zaman şu cümleyle anlatılır:
“Yol çok genişti, anlamadım.”

Anlaşılamayan yol değildir.
Anlaşılamayan, genişliğin kararları daralttığıdır.

Alsancak’ta güvenli sürüş, yolun sunduğu alanı değil, kararın gerektirdiği zamanı hesaba katmakla başlar. Geniş yol, düşünme süresini uzatmaz. Sadece hatayı daha görünmez kılar.

Geniş yol rahatlatır.
Ama karar anı geldiğinde, yer yine dardır.