Ani Şerit Ortası Yavaşlama

Hamitköy’de Dr. Fazıl Küçük Caddesi üzerinde sık tekrar eden mikro kırılmalardan biri ani şerit ortası yavaşlamadır. Yol geniştir. Fiziksel bir daralma yoktur. Ancak karar anı çoğu zaman şerit içinde verilir.

Risk yavaşlamaktan değil, yavaşlamanın yerinden doğar.

Bu aks üzerinde sürücüler çoğunlukla sağa park etmek, bir apartman girişine yönelmek ya da ilerideki iç sokağa dönmek için karar verir. Ancak bu karar çoğu zaman önceden planlanmaz. Sinyal geç verilir ya da hiç verilmez. Hız şerit ortasında düşer.

Somut bir akşam senaryosu durumu net gösterir. Saat 18.05. İş çıkışı akışı devam eder. Araçlar aralıklı fakat yakın mesafede ilerler. Öndeki araç sürücüsü ilerideki marketi fark eder. Park etmeye karar verir. Ancak sağa yanaşmadan önce hızını düşürür. Şerit ortasında kısa bir tereddüt yaşanır. Arkadaki araç bu yavaşlamayı beklemez. Sert fren yapılır. Üçüncü araç daha sert tepki verir. Zincir başlar.

Bu davranışın temel nedeni kararın geç oluşmasıdır. Sürücü önce hız düşürür, sonra yön belirler. Oysa akış hattında hız düşüşü, arka araç için ani tehlike sinyalidir.

Gün ortasında 11.30–13.00 arasında benzer durum alışveriş duruşları nedeniyle görülür. Trafik daha seyrektir. Seyreklik güven algısı üretir. Ancak seyrek trafikte ani yavaşlama daha sürpriz etkisi yaratır. Arkadaki sürücü sabit hız beklentisiyle ilerler.

Gece 21.00 sonrası farklı bir katman devreye girer. Yol boş görünür. Sürücü ilerideki adrese yaklaşırken hızını erken düşürmez. Son anda şerit içinde yavaşlar. Arkadan gelen araç hızın korunacağını varsaydığı için reaksiyon süresi daralır.

Bu hatta dönüş cebi olmayan noktalar risk üretir. Sağ dönüş ya da park manevrası doğrudan aktif şerit içinde başlar. Bu yapı, zamanlama hatasını daha kritik hale getirir.

Ani şerit ortası yavaşlama çoğunlukla düşük hız temasları üretir. Tampon hasarı ve plaka eğilmesi bu hatta sık görülür. Büyük çarpışma nadirdir. Ancak tekrar eden mikro temaslar hattın davranış profilini oluşturur.

Riskin özü şudur:
Karar şerit dışında değil, şerit içinde verilir.
Hız düşüşü önceden bildirilmez.

Akış devam ederken ani yavaşlama, arkadaki sürücünün hesapladığı mesafeyi bozar. Bu bozulma milisaniyelerle ölçülür.

Hamitköy’de bu aksın karakteri akıcı görünür. Ancak karar anları çoğu zaman akışın ortasında gerçekleşir.

Ve kırılma, tam olarak o şerit ortasında başlar.