Atatürk Caddesi Öğle Sıcağında Görüş Daralması

Konum: Dipkarpaz – Atatürk Caddesi, Köy Meydanı’na yaklaşan düz hat ve dükkân/kahvehane önleri

Atatürk Caddesi, Dipkarpaz içinde “geçiş yolu” gibi algılanan bir hatta dönüşür. Yol çizgisi düz görünür, kenarlar düzenli durur. Bu sakin geometri, özellikle öğle saatlerinde başka bir riski büyütür: görüşün fiziksel olarak değil, ışıkla daralması.

Dipkarpaz’da öğle sıcağı yalnızca sıcaklık üretmez. Taş cephelerin rengi açılır, asfalt parlamaya başlar, gölge çizgileri sertleşir. Göz, aynı anda hem parlak yüzeye hem de gölgeli kapı aralıklarına adapte olmaya çalışır. Bu adaptasyon birkaç saniye geciktiğinde, yolun “kenarı” seçilemez hale gelir.

Risk hız değildir.
Risk, küçük hareketlerin geç fark edilmesidir.

Atatürk Caddesi üzerinde öğle 12.00–14.30 aralığında dükkân önleri kısa duruşlarla dolar. Bir araç yarım şerit üzerinde bekler, diğeri karşıdan gelirken dar geçiş oluşur. Aynı anda bir yaya gölgeden güneşe çıkar. Bu geçiş anında, yaya sanki “bir anda belirmiş” gibi algılanır.

Yerel bir senaryo sık görülür:

Saat 13.10. Meydan yönüne ilerleyen araç, kahvehane önündeki gölgeli kesiti geçer. Tam bu noktada dükkândan çıkan biri yolun kenarına yaklaşır. Sürücü, parlama nedeniyle yol kenarını net seçemez. Fren geç gelir, direksiyon düzeltmesi kısa ve sert olur. Temas çoğu zaman yaşanmaz; ancak aynaya yakın geçiş, kaldırım sürtmesi veya düşük hızda tampon çizikleri bu anlarda oluşur.

Kışın aynı cadde aynı riski üretmez.
Gölgeler daha yumuşaktır, parlama daha düşüktür.

Dipkarpaz Atatürk Caddesi’nde öğle sıcağındaki risk, yolun darlığından değil; ışığın yol kenarını silikleştirmesinden doğar. Aynı cadde sabah açık görünürken, öğle saatlerinde algısal olarak daralır.