Balalan köy içi aydınlatması süreklidir ancak homojen değildir. Bazı direkler arasında ışık yoğunluğu düşer. Bu boşluklar fiziksel karanlık değildir. Görsel ritim kırılmasıdır.
Risk zifiri karanlık değildir.
Risk, ışığın kesintisiz sanılmasıdır.
Gece 20.00 sonrası köy içindeki hareket azalır. Yol boş görünür. Sürücü aydınlatma direklerinin varlığına güvenerek hızını sabit tutar. Ancak iki direk arasındaki segmentte yaya, park etmiş araç ya da yoldan hafif taşan bir unsur daha geç fark edilir.
Balalan’da bu durum özellikle eski yapı adalarının bulunduğu iç halkada belirgindir. Taş duvarlar ışığı emer. Yol yüzeyi açık asfalt olsa bile çevresel kontrast düşer. Araç farı ile sokak lambası arasında kısa bir görsel adaptasyon süresi oluşur.
Hafta sonu akşamları köy içi ziyaretler arttığında bu boşluk algısı daha kritik hale gelir. Park kenarı taşmaları, kısa süreli duruşlar ve ani kapı açılmaları daha geç fark edilir.
Somut bir senaryo:
Gece 21.40. Balalan içindeki aydınlatılmış bir segmentte ilerleyen araç, iki direk arasındaki görece daha karanlık bölgeye girer. Yolun sağ kenarında hafif taşmış park edilmiş bir araç vardır. Sürücü varlığı fark eder ancak mesafe beklenenden daha kısadır. Fren refleksi gecikir.
Balalan’da gece risk üretmez.
Işık sürekliliği varsayımı risk üretir.
Aydınlatma varlığı, algısal güven yaratır. Ancak ışık boşlukları karar süresini birkaç saniye uzattığında risk başlar.