Bellapais – Akşam Serinliğinde Geri Dönüş Yanılgısı
Bellapais’te akşam serinliği, yol davranışını değiştirir. Gün batımından sonra, manastır çevresinde kalan kısa ziyaretler biter; araçlar aynı anda geri dönüşe geçer. Yol aynı kalır, eğim aynı kalır. Değişen yalnızca niyettir. Risk bu niyet değişiminde ortaya çıkar.
Sorun hız değildir. Yolun artık “bitmiş” sayılmasıdır. Saat 19.00 civarı, sürücü zihninde akşam tamamlanır. Kısa bir iniş, kısa bir dönüş planlanır. Bu plan, yolun hâlâ aktif olduğunu gözden kaçırır. Bellapais üst yamaçtan ana yola bağlanan kesitler, bu saatlerde karşılıklı hareket üretir.
Zamanlama belirleyicidir. Akşam serinliğinde araçlar daha sık durur, daha sık yön değiştirir. Parktan çıkışlar artar, kısa U dönüşleri yapılır. Bu hareketler işaretle değil, alışkanlıkla gerçekleşir. Karşıdan gelen için bu niyetler okunamaz.
Yerel bir senaryo tekrar eder. Manastır üstünden inen bir araç, ana yola bağlanmadan önce kısa bir duruş yapar. Aynı anda karşıdan gelen araç, yolun akışta olduğunu varsayarak yaklaşır. İki taraf da diğerinin duracağını düşünür. Frenler geç gelir. Temas çoğu zaman hafiftir; ancak çizik ve tampon hasarı sık kayda geçer.
Bu davranış yeni değildir. 1990’larda da akşam serinliğinde dönüşler vardı. O dönem araç sayısı azdı; niyetler çakışmazdı. Bugün değişen, aynı anda çok sayıda kısa dönüşün yapılmasıdır. Yol, bu eş zamanlılığı kaldırmaz.
Bellapais’te risk, akşamın gelmesi değildir.
Risk, akşamla birlikte yolun bittiğinin sanılmasıdır.
Bu yanılgı sessizdir, tekrar eder ve çoğu zaman küçük hasarlarla görünür hale gelir.