ESENTEPE KIYI HATTINDA YAĞMUR SONRASI YÜZEY PARLAMA YANILGISI
Esentepe kıyı hattında yağmur sonrası ilk 30–60 dakika, yüzey davranışı açısından farklı bir katman oluşturur. Yağış durmuş olabilir, ancak asfalt hâlâ ıslaktır. Denizden gelen ışık ve açık ufuk çizgisi, ıslak yüzeyi olduğundan daha düzgün ve güvenli gösterebilir. Risk burada başlar.
Kıyı boyunca açık alan geniştir. Özellikle öğleden sonra yağmur durduğunda, güneş bulut aralarından çıkar ve ıslak asfalt üzerinde ayna etkisi oluşturur. Bu parlama, yolun pürüzsüz ve tutunma açısından stabil olduğu izlenimini verebilir.
Somut bir sahne nettir. 16.52’de hafif bir yağmur geçişi sonrası Girne yönüne ilerleyen bir araç, açık bir kesitte ıslak zemine girer. Yüzey parlaktır. Sürücü fren mesafesini kuru zemine göre ayarlamış olabilir. Ancak bazı bölümlerde su birikintisi değil, ince bir film tabakası vardır. Fren uygulandığında tutunma beklenenden birkaç metre geç gelir.
Bu yanılgı özellikle uzun düz kesitlerde belirgindir. Çünkü sürücü hızını sabit tutar ve yüzey değişimini keskin bir virajla ilişkilendirmez. Oysa küçük hız farkları bile ıslak zeminde reaksiyon süresini uzatır.
Esentepe hattında rüzgar etkisi de yüzeyin homojen kurumasını engelleyebilir. Bir kesit tamamen kuruyken birkaç yüz metre ileride ince ıslaklık devam edebilir. Bu geçiş, sürücünün zemini yanlış okumasına neden olur.
Zaman faktörü belirgindir. Yağmur devam ederken sürücü zaten temkinlidir. Risk yağmur durduktan sonra başlar. Özellikle 15.30–18.00 arası ışık ile parlama birleştiğinde algı yanılması güçlenir.
Bu risk yüksek hız gerektirmez. 60 km altında bile fren mesafesi farkı oluşabilir. Zincirleme kazalar nadirdir ancak ani yavaşlamalar akışta dalgalanma yaratabilir.
Esentepe kıyı hattında yağmur sonrası yüzey parlama yanılgısı, zemin gerçekliği ile görsel algı arasındaki farktan doğan geçici bir sürüş katmanıdır.