EZİÇ Premier Işıklarında Emniyet Şeridi İhlali
EZİÇ Premier ışıklarında bekleme süresi uzadığında, yolun davranışı değişir. Fiziksel olarak hiçbir şey farklı değildir. Şeritler aynıdır, ışık döngüsü aynıdır. Değişen tek şey, bekleyen sürücünün sabrıdır. Bu değişim, emniyet şeridini riskli bir alan haline getirir.
Bu noktada emniyet şeridi, olması gerektiği gibi “acil durum alanı” olarak algılanmaz. Uzayan kırmızı ışık süresi, bazı sürücüler için bu şeridi geçici bir kaçış hattına dönüştürür. Özellikle yukarı Zeytinlik yönüne çıkmak isteyen araçlar, boşluk gördükleri anda emniyet şeridini kullanarak öne geçmeye çalışır.
Risk burada hızdan kaynaklanmaz. Risk, beklenen davranışın bozulmasından doğar. Işıkta bekleyen sürücüler, yanlarından kimsenin geçmeyeceğini varsayar. Emniyet şeridinden gelen araç ise bu varsayımı bozar. Aynı saniyede iki farklı beklenti oluşur.
Zaman etkisi nettir. Akşam saatlerinde, 18.00–19.00 arasında bu davranış daha sık görülür. Gün sonunda yoğunluk artar, ışık döngüsü sabırsızlık yaratır. Emniyet şeridini kullanan araç, genellikle ani bir hızlanma ile öne çıkar. Bu sırada ana şeritteki araç, yeşilin yanmasını beklerken dikkatini öne verir. Yan taraftaki hareket geç fark edilir.
Yerel bir senaryo tekrar eder. Işıkta bekleyen bir araç, yeşil yanmadan hemen önce hafifçe hareketlenir. Aynı anda emniyet şeridinden çıkan başka bir araç, ani bir açıyla önüne kırar. Fren mesafesi kısadır. Küçük bir temas ihtimali yüksektir. Bu temaslar çoğu zaman “şans eseri olmadı” diye anlatılır.
Bu noktayı bilen sürücüler, emniyet şeridi ihlalini bekler hale gelmiştir. Ancak bu bilgi, riski ortadan kaldırmaz. Aksine, herkesin birbirinden bir ihlal beklediği bir ortam yaratır. Bu da karar süresini uzatır.
EZİÇ Premier ışıklarında emniyet şeridi, kural ihlali yapıldığı için değil, ihlalin beklenmediği anlarda tehlikelidir. Yol burada değişmez. Beklentiler değişir. Risk de tam bu değişimin içinde ortaya çıkar.