Gönyeli Çemberinde Akşam Güneş Açısında Görüş Yanılması

Gönyeli Çemberi, özellikle yaz aylarında 17.00 sonrası farklı bir görsel baskı üretir. Lefke Yolu yönünden yaklaşan sürücüler, gün batımına doğru güneşi doğrudan karşılarında bulur. Risk hızdan değil, ışık açısının mesafe algısını bozmasından doğar.

Akşam saatlerinde güneş yatay açıya yaklaşır. Ön cam üzerinde parlama oluşur. Karşıdan gelen araçların silueti zayıflar. Çember içindeki araç ile girişteki araç arasındaki mesafe olduğundan farklı algılanabilir.

Risk burada başlar.

Sürücü çembere yaklaşırken karşıdan gelen boşluğu yeterli görür. Oysa güneşin arkasında kalan aracın hızı doğru okunmaz. Çembere giriş başlatılır, ancak mesafe beklenenden hızlı kapanır.

Somut bir akşam senaryosu tipiktir. Saat 18.25. Lefke yönünden gelen bir araç çembere yaklaşır. Güneş doğrudan göz hizasındadır. Çember içindeki aracın hızı düşük algılanır. Girişte sert fren yapılır.

Bu durum özellikle 17.30–19.30 arasında belirgindir. Yaz aylarında güneş açısı daha düşükten gelir ve görüş kontrastını azaltır.

Gönyeli Çemberi’nin geniş alanı, ışığın zeminde yayılmasına neden olur. Asfalt üzerinde oluşan parlama, şerit çizgilerini geçici olarak silikleştirebilir.

Akşam saatlerinde yoğunluk da yüksektir. Hem şehir merkezine hem Lefke yönüne akış artar. Görüş yanılması ile yoğunluk birleştiğinde kırılganlık yükselir.

Yağışlı havalarda risk iki kat artar. Islak zemin güneş ışığını daha fazla yansıtır. Mesafe algısı daha da zayıflar.

Geçmişte trafik hacmi daha düşüktü. Güneş açısı yanılması daha az zincir üretirdi. Bugün artan yoğunluk nedeniyle birkaç saniyelik algı hatası yeterlidir.

Risk agresiflik değildir. Çoğu sürücü temkinlidir. Ancak ışık açısı birkaç saniyelik gecikme yaratabilir.

Gönyeli Çemberi’nde akşam güneş açısında görüş yanılması, fiziksel değil algısal bir kırılmadır. Yol değişmez, fakat görünen derinlik azalır.

Kırılganlık hızda değil, algıdadır. Güneş birkaç saniye boyunca mesafeyi farklı gösterdiğinde, zincirleme fren riski ortaya çıkar.