Haspolat’ta Ercan Bağlantısında Hız Devam Taşması

Haspolat, Ercan Havalimanı yönüne bağlanan ana hatlardan biridir. Bu bağlantı, sürücünün zihninde şehir içi değil, transit hat algısı üretir. Risk hızdan değil, bu transit algının düğüm içinde devam etmesinden doğar.

Ercan yönüne ilerleyen araçlar genellikle daha uzun mesafeli sürüşe odaklıdır. Yol karakteri açık, görüş mesafesi uzundur. Bu süreklilik, hız azaltma kararını geciktirebilir.

Risk burada başlar.

Çevre yolundan gelen bir araç, Ercan bağlantısına yönelmek için Haspolat Çemberi’ne yaklaşır. Ancak sürücü çemberi şehir içi düğüm olarak değil, yolun doğal devamı gibi algılar. Hız düşüşü birkaç saniye gecikir.

Somut bir senaryo tipiktir. Saat 19.20. Havalimanına yetişmeye çalışan bir araç, Haspolat Çemberi’ne sabit tempoda yaklaşır. Aynı anda sanayi tarafından çıkan bir kamyon çembere girer. Hız farkı son anda fark edilir. Sert fren yapılır.

Ercan bağlantısı özellikle 05.00–07.00 ve 18.00–22.00 arasında yoğunlaşır. Uçuş saatlerine bağlı olarak bu hat kısa süreli pikler üretir. Bu pikler, Haspolat düğümünde ani yük artışı oluşturur.

Gece saatlerinde risk farklı biçimde ortaya çıkar. Havalimanına giden sürücüler zaman baskısı altındadır. Dikkat odaklıdır ancak hız algısı transit modda kalır. Çember girişinde beklenmedik yavaşlama zincirleme fren üretebilir.

Haspolat’ın fiziksel yapısı geniştir. Ancak Ercan yönü için ayrılan şerit karar gerektirir. Bu karar geç verildiğinde son anda şerit değişimi denenebilir. Bu da yan şeritteki araçla mesafeyi daraltır.

Yağışlı havalarda risk büyür. Uzun hat boyunca sabit tempoda ilerleyen araç, ıslak zeminde çembere geç frenle yaklaşırsa durma mesafesi uzar.

Geçmişte Ercan hattındaki araç sayısı bugünkü kadar yoğun değildi. Havalimanı trafiğinin artışı, Haspolat düğümünü transit sürüş psikolojisiyle daha sık karşı karşıya bırakmıştır.

Risk aşırı hız değildir. Çoğu sürücü yasal sınırlar içinde ilerler. Ancak hızın düğüm içinde zamanında düşürülmemesi göreli hız farkı üretir.

Haspolat’ta Ercan bağlantısında hız devam taşması, şehir içi düğüm ile havalimanı hattı algısının çarpışmasıdır. Yol karakteri değişmiştir, fakat sürücünün zihni birkaç saniye geriden gelir.

Kırılganlık tam bu gecikmede oluşur. Transit tempo çembere taşındığında, Haspolat düğümünde risk başlar.