Ilgaz Köyü – İlk Yağmurda Köy Giriş Virajında Yüzey Kayganlığı

Ilgaz Köyü, Girne merkezine Alsancak sırt hattı üzerinden bağlanan, eğimli topoğrafyaya oturan bir yerleşimdir. Köy girişine gelmeden önce başlayan hafif yükselti ve sağa doğru kıvrılan bağlantı virajı, yaz sonunda farklı bir karakter kazanır. Özellikle Ekim ayının ilk yağmurları bu hatta belirgin bir yüzey değişimi yaratır.

Mayıs ile Eylül arasında bölge uzun süre kuru kalır. Bu süreçte asfalt üzerinde ince toz, polen ve araç lastiklerinden kaynaklanan mikro partiküller birikir. Yüzey kuru iken bu tabaka fark edilmez. Ancak ilk yağmur damlaları düştüğünde asfalt üzerinde ince, sabunumsu bir film oluşur. Yol ıslak görünür, fakat asıl değişim tutunma katsayısındadır.

Saat paterni önemlidir. En riskli zaman aralığı 18:00 ile 20:00 arasındadır. Girne merkezden köye dönen araçlar günün yorgunluğuyla giriş virajına yaklaşır. Hız genellikle yüksek değildir. Ancak sürücü yaz boyunca kuru zemine alışmıştır. Viraj içinde yapılan kısa fren müdahalesi, eğimin de etkisiyle beklenenden daha uzun bir kayma mesafesi üretir.

Somut bir senaryoda, köy girişindeki sağ virajda frene basan araç yarım şerit dışına doğru açılır. Karşıdan gelen araçla mesafe daralır. Çoğu durumda çarpışma olmaz. Ancak bu tip mikro kaymalar Ilgaz’da mevsim geçişlerinde tekrar eder.

1970’lerden beri kullanılan yol geometrisi değişmemiştir. Değişen, araç yoğunluğu ve sürüş temposudur. Ilgaz’da risk hızdan değil, yüzey algısının gecikmesinden doğar. İlk yağmur asfaltı değiştirmez gibi görünür. Fakat eğimli bir köy girişinde birkaç metrelik fren farkı yeterlidir.