Korkunca Fren Yapmak

1980 ve 1990’larda şehir içinde trafikte yaşanan bilinçli yakınlaşmaların en görünmeyen sonucu,

karşı tarafın verdiği ani tepkide gizliydi.

Tanıdık bir araç üzerine doğru geldiğinde,

karşıdaki sürücü önce düşünmezdi.

Refleks devreye girerdi.

Refleksin adı şuydu:

ani fren.

Refleks Nasıl Çalışır?

Korku anında sürücü:

• Direksiyonu değil, freni düşünür
• Kaçış alanı aramaz
• Mesafeyi hesaplamaz

Çünkü beyin o anda şunu ister:

“Hemen dur.”

Bu fren çoğu zaman serttir.

Ve çoğu zaman arkadaki araç için beklenmediktir.

Arkadaki Araç Ne Yaşar?

Arkadaki sürücü:

• Olan biteni görmemiştir
• Önündeki aracın neden durduğunu bilmez
• Normal akışta ilerlediğini düşünür

Bu yüzden:

• Geç fren yapar
• Ya da refleksle şerit değiştirir

Sonuç genellikle büyük bir kaza olmaz.

Ama şu olur:

• Hafif arkadan temas
• Tampon çizikleri
• Ayna sürtmesi
• Zincir halinde sessiz hasar

Zincir Sessiz Hasar Nedir?

Bu tür durumlarda hasar:

• Tek bir anda olmaz
• Tek bir araçla sınırlı kalmaz
• O an fark edilmez

Bir araç fren yapar.

Diğeri yetişemez.

Üçüncü araç durumu anlamaz.

Hasar yayılır.

Ama gürültü olmaz.

Bu yüzden dosyalarda sıkça şu cümle yer alır:

“Bir anda durdu.”

Bugünle Bağlantı

Bugün bu tür korkutma davranışları azaldı.

Ama ani fren refleksi aynı kaldı.

Sebep değişti:

• Eskiden bilinçli korku
• Bugün dalgınlık, selektör, bakış, telefon

Ama sonuç değişmedi:

Hazırlıksız yakalanan arkadaki araç.

Sonuç

Trafikte en tehlikeli an,

korkunun frene dönüştüğü andır.

Çünkü o anda yalnızca bir araç durmaz.

Zincir başlar.

Ve zincirin ürettiği hasar,

çoğu zaman sessiz olur.