Lapta Alt Bantta Akşam Işık Değişiminde Mesafe Yanılgısı
Bağlantı zinciri:
Alsancak iç eğim → alt bant geçişi → Lapta sahil hattı.
Bu kesitte risk hız artışı değil, ışık değişimidir.
Alsancak iç eğimden çıkan sürücü dar ve gölgeli bir ortamdan gelir. Lapta alt bantta ise akşam saatlerinde deniz yönünden gelen yatay ışık hâkimdir. Yol geniştir ancak ışık kontrastı farklıdır.
Saat 18.36. Güneş deniz üzerinde alçalırken alt bantta karşıdan gelen araçların farları henüz tam belirgin değildir. Gökyüzü aydınlık, asfalt yüzeyi ise kısmen gölgeli görünür.
Mesafe algısı burada değişir.
Alsancak’tan tempo artırarak gelen araç, önündeki araca olan uzaklığı olduğundan fazla algılayabilir. Çünkü açık gökyüzü fonu, araç siluetini daha küçük gösterir. Fren kararı bir saniye gecikir.
Bu gecikme alt bantta kritik olabilir. Özellikle yaya geçişi veya restoran önü yavaşlamasında mesafe hızla kapanır.
Yaz sezonunda bu patern daha sık görülür. Çünkü akşam saatleri hem yoğunluk hem de ışık kırılması açısından çakışır. Kışın ise ıslak zemin, geç fren kararını daha riskli hale getirir.
Bu kesitte risk agresif sürüş değildir.
Risk, ortam değişimiyle birlikte mesafe algısının yeniden kalibre edilmemesidir.
Alsancak iç eğim ile Lapta alt bant arasındaki geçiş yalnızca fiziksel değil, görsel bir adaptasyon alanıdır. Işık değişimi, tempo değişimiyle birleştiğinde hata payı büyür.