Metehan Yaklaşımında Sabah Şerit Erken Yığılma Davranışı
Yenikent’ten Metehan geçişine doğru uzanan aks, sabah saatlerinde farklı bir karakter kazanır. 07.00–09.00 aralığında sürücüler yalnızca ilerlemez, konum alır. Sınır kapısına yaklaşmadan önce sağ şeritte erken yığılma başlar. Fiziksel olarak iki şerit de akıcıdır. Ancak davranış dağılımı dengeli değildir.
Metehan yönüne giden sürücüler, ileride oluşabilecek kuyruk ihtimalini düşünerek sağ şeridi erken tercih eder. Bu tercih çoğu zaman yüzlerce metre önce yapılır. Sol şerit nispeten boş kalırken sağ şerit sıkışmaya başlar.
Risk burada başlar.
Sağ şeritteki araçlar birbirine daha yakın mesafede ilerler. Küçük bir yavaşlama zincirleme frene dönüşür. Sol şeritteki sürücüler ise daha akıcı ilerledikleri için hız farkı oluşur. Bu hız farkı son anda sağa geçiş denemelerini tetikler.
Somut bir senaryo 08.18 civarında tipiktir.
Yenikent hattında iki şerit paralel ilerlemektedir. Sağ şeritte yoğunluk artmıştır. Ön araç hafif yavaşladığında arka araç sert fren yapar. Sol şeritte ilerleyen bir sürücü, sağ şeritteki sıkışmayı fark ederek ani geçiş yapmaya çalışır. Bu manevra sağ şeritteki mesafeyi daha da daraltır. Zincirleme baskı oluşur.
Bu noktada hız limit aşımı yoktur. Sorun yoğunluğun tek şeritte toplanmasıdır.
Erken yığılma davranışı psikolojiktir. Sürücü ilerideki belirsizliği minimize etmek ister. “Doğru şeritte kalma” refleksi, gerçek zamanlı trafik dağılımından daha baskın hale gelir. Bu da akışı dengesizleştirir.
Yaz aylarında açık görüş koşulları sürücülere güven verir. Ancak sağ şeritte artan yoğunluk tepki süresini daraltır. Kışın ise ıslak zemin kısa mesafe takipte daha büyük risk üretir.
Metehan yaklaşımında bir diğer etki ağır araç varlığıdır. Sağ şeritte servis ve ticari araç yoğunluğu artabilir. Bu araçların yavaşlama eğilimi zinciri hızlandırır.
Yenikent – Metehan aksı fiziksel olarak düzenlidir. Ancak sabah saatlerinde şerit tercih davranışı akışı tek tarafa yükler. Sol şerit akıcı kalırken sağ şerit baskı altında ilerler.
Lefkoşa batı omurgasında Metehan yaklaşımı, sabah erken şerit yığılması nedeniyle tekrar eden mikro risk üretir. Yol değişmez. Şeritler değişmez. Değişen, sürücünün geleceğe dönük konum alma refleksidir. Bu refleks birkaç yüz metrede zincirleme fren eşiği yaratabilir.