Residencelerin Altındaki Ticari Alanlarda Gün–Gece Risk Değişimi

İskele Sigorta Rehberi’nden Bir Not

İskele’de residence projelerinin önemli bir kısmı, zemin katlarında ticari alanlarla birlikte tasarlanıyor. Bu yapı modeli; konut ve işyeri kullanımını aynı binada birleştirirken, gün–gece arasında belirgin risk değişimleri doğuruyor. Bu yazı, İskele Sigorta Rehberi kapsamında ele alınan karma kullanım binaları başlığının saha gözlemlerine dayalı bir alt konusudur.

Residencelerin altındaki ticari alanlar gündüz saatlerinde farklı, gece saatlerinde ise tamamen farklı riskler üretir. Gündüzleri yoğun giriş–çıkış, kısa süreli parklar, yük indirme–bindirme ve yaya trafiği öne çıkar. Bu saatlerde oluşan hasarlar çoğunlukla düşük hızda araç temasları, kapı açma sürtmeleri ve vitrinin önünde yaşanan küçük kazalardır.

Akşam saatlerinden sonra tablo değişir. Ticari alanlar kapanırken residence sakinleri eve döner. Otopark girişleri, rampalar ve bina önleri bu kez konut trafiğiyle dolar. Görüş alanı azalır, aydınlatma yeterli değilse manevra hataları artar. Aynı mekân, gün içinde ticari; gece ise konut riskine maruz kalır.

Bu çift yönlü kullanımın en kritik sonucu, hasarların hangi zaman diliminde oluştuğunun net olmamasıdır. Sabah fark edilen bir çizik, gece mi yoksa gündüz mü oluştu sorusunu beraberinde getirir. Ticari alan işletmecisi ile residence sakini arasında sorumluluk tartışmaları bu noktada başlar.

İskele’de bu tür dosyaların karmaşıklaşmasının bir nedeni de ticari alanların kısa süreli kullanım döngüleridir. Kafe, market veya ofis değişebilir; işletme kapanabilir. Hasar fark edildiğinde, olay anındaki kullanıcı artık orada olmayabilir. Bu durum dosya sürecinde zaman ve taraf tespitini zorlaştırır.

Karma kullanım binalarında risk, tek bir saate sabit değildir. Aynı alan, gün içinde birden fazla risk profiline sahiptir. Bu nedenle residencelerin altındaki ticari alanlar, yalnızca “işyeri” ya da “konut” olarak değil; zaman bazlı değerlendirilmelidir.