Sadrazamköy – Son 20 Kilometrede Ardışık Viraj Yorgunluğu

Sadrazamköy’e, özellikle Koruçam Burnu yönüne ilerlerken yolun karakteri son bölümde belirgin biçimde değişir. İlk kilometrelerde sürüş daha dengeli ve akıcıdır. Ancak son 15 ila 20 kilometrelik kesitte ardışık virajlar başlar. Bu virajlar tek tek tehlikeli değildir. Risk, onların sürekliliğindedir.

Bu hat, açık sırt boyunca kıvrılarak ilerler. Yol genişliği teknik olarak yeterlidir fakat görsel olarak dar hissedilir. Banket alanı sınırlıdır. Yol kenarında bariyer bulunmayan bölümler vardır. Bu fiziksel yapı sürücünün bilinçaltında sürekli küçük düzeltmeler yapmasına neden olur.

Viraj zinciri burada risk üretir.

Ardışık virajlarda sürücü her dönüşte direksiyonu toparlar, hızını ayarlar ve karşıdan gelebilecek aracı hesaba katar. Bu mikro düzeltmeler tek başına yorucu değildir. Fakat yaklaşık 20 kilometre boyunca tekrarlandığında zihinsel yorgunluk başlar. Bu yorgunluk genellikle fark edilmez. Sürücü kendini hâlâ kontrol altında hisseder.

Tam bu noktada algı gecikmesi oluşur.

Örneğin Girne yönünden gelen bir araç düşünelim. Yolun ilk kısmı konforlu geçtiği için sürücü hızını sabit ve rahat bir tempoda taşır. Son bölümde virajlar sıklaşır. Birkaç viraj başarıyla dönülür. Ardından nispeten daha açık görünen bir viraj gelir. Sürücü bu virajı da aynı ritimle alacağını varsayar. Ancak viraj çıkışında karşıdan gelen araç, yolun eğimi ve kıvrımı nedeniyle beklenenden daha geç görünür.

Bu gecikme saniyelerle ölçülür. Fakat kırsal yollarda saniye farkı mesafe farkıdır.

Ardışık viraj yorgunluğu özellikle gün batımına yakın saatlerde daha belirgindir. Işık yatay açıyla geldiğinde yol yüzeyindeki kontrast azalır. Açık arazi ve deniz manzarası görsel olarak geniş bir alan sunar. Bu genişlik hissi sürücünün zihninde güven üretir. Oysa yol fiziksel olarak değişmemiştir.

Güzelyurt yönünden gelen sürücülerde farklı bir psikoloji görülür. Yol baştan itibaren daha kırsal ve dar hissedildiği için temkin daha yüksektir. Ancak uzun süreli dikkat gerektiren sürüş burada da yorgunluk üretir. Özellikle akşam saatlerinde küçükbaş hayvan geçiş ihtimali ek bir belirsizlik yaratır.

Sadrazamköy hattında risk asfalt kalitesinden kaynaklanmaz. Yol genellikle düzgündür. Sorun, virajların ardışık yapısı ile sürücünün ritim algısı arasındaki farktır.

Bir yaz akşamı Koruçam Burnu’na gün batımını izlemek için giden iki araç düşünelim. Öndeki araç manzara için yavaşlar. Arkadaki araç ise viraj ritmine alıştığı için aynı tempoyu sürdürür. Viraj çıkışında öndeki aracın hız düşürdüğü fark edildiğinde fren mesafesi beklenenden kısa kalabilir. Bu durum genellikle büyük kazalara değil, ani fren ve şerit içi savrulmalara yol açar. Ancak kırsal hatta küçük bir hata zincirleme etki yaratabilir.

Bu güzergâhta temel risk hız değildir. Asıl risk, sürücünün virajlara alışmasıdır.

Viraj yorgunluğu görünmezdir. Fakat Sadrazamköy’e giden son 20 kilometrede yolun karakterini belirleyen unsur tam olarak budur.