Sadrazamköy – Uzun Düzlükten Sonra Gelen Ani Viraj Algı Gecikmesi

Sadrazamköy’e, özellikle Koruçam Burnu yönüne ilerlerken hat genel olarak virajlıdır. Ancak bazı bölümlerde beklenmedik biçimde kısa ama nispeten düz kesitler bulunur. Bu düz kesitler sürücüye geçici bir rahatlama hissi verir.

Risk tam bu rahatlamanın ardından başlar.

Uzun olmayan fakat yeterince akıcı bir düzlüğün ardından gelen viraj, zihinsel tempo değişimi yaratır. Sürücü birkaç saniyeliğine direksiyon yükünden kurtulur. Hız sabitlenir. Dikkat seviyesi bilinçsizce düşer. Ardından gelen viraj, önceki virajlarla benzer görünse de algısal olarak geç işlenir.

Sadrazamköy hattında açık sırt boyunca ilerleyen bölümlerde bu durum daha belirgindir. Düz kesit boyunca deniz hattı net şekilde görünür. Sürücü perspektif olarak geniş bir alanı algılar. Bu genişlik, hızın güvenli olduğu hissini üretir.

Viraj geldiğinde gecikme milisaniyelerle ölçülür; fakat sonuç mesafe farkı olarak ortaya çıkar.

Örneğin Girne yönünden gelen bir araç düşünelim. Son 20 kilometrede ritim yakalanmıştır. Birkaç viraj dönülür. Ardından nispeten daha düz bir bölüm gelir. Sürücü hızını hafif artırır ya da sabitler. Bu düzlüğün sonunda sola doğru kıvrılan bir viraj vardır. Virajın giriş noktası asfalt rengi ve yol geometrisi nedeniyle net seçilmez.

Direksiyon hamlesi bir an gecikir.

Bu gecikme çoğu zaman dramatik bir savrulma üretmez. Ancak araç viraja biraz daha dış çizgiden girer. Karşıdan gelen araç varsa şerit genişliği psikolojik olarak daralır.

Güzelyurt yönünden gelen sürücülerde ise benzer bir durum farklı biçimde görülür. Yol baştan itibaren kırsal olduğu için temkin yüksektir. Ancak düz kesitler burada da ritim kırılması yaratır. Özellikle akşam saatlerinde ışık azalırken viraj giriş noktası geç algılanabilir.

Sadrazamköy hattında bazı bölümlerde bariyer bulunmaz. Düzlük sonrası virajlarda sürücünün ani direksiyon düzeltmesi yapması ikinci bir dengesizlik oluşturabilir. Bu durum özellikle ilk yağmur sonrası yüzey kayganlığı ile birleştiğinde risk artar.

Bir yaz akşamı senaryosu düşünelim. Koruçam Burnu’na doğru ilerleyen iki araç var. İlk araç düz kesitte hızını biraz artırıyor. Viraj girişinde fren yapıyor. Arkadaki araç virajı geç algılıyor ve ani frenle birlikte direksiyonu daha sert çeviriyor. Araç kontrol altında kalıyor; fakat şerit içinde geniş bir çizgi izliyor.

Bu hatta sorun yüksek hız değil, hızın zihinsel olarak normalleşmesidir.

Uzun düzlüğün ardından gelen viraj, sürücünün dikkat seviyesini yeniden ayarlamasını gerektirir. Bu ayarlama çoğu zaman bir an gecikir.

Sadrazamköy yolunda risk, geometrik olarak küçük farklılıkların algısal olarak geç işlenmesinden doğar. Düzlük güven üretir. Viraj o güvenin hemen ardından gelir.