Vadili Tarla Yolundan Ana Yola Sessiz Çıkış Yanılsaması
Vadili ovasında akşam saatleriyle birlikte yolun sesi azalır. Gündüz traktör, kamyonet ve tarla trafiğiyle dolu olan tali yollar, gün batımından sonra neredeyse görünmez hale gelir. Ana yol düz ve açıktır. Risk tam bu açıklıkta oluşur.
Sorun hız değildir. Çıkışın sessizliğidir. Tarla yollarının büyük kısmı tabelasızdır ve asfaltla birleştiği nokta belirgin değildir. 18.00 sonrasında, bu çıkışlar yolun doğal bir devamı gibi algılanır. Ana yolda ilerleyen sürücü, herhangi bir kesinti beklemez.
Yerel davranış bu yanılgıyı güçlendirir. Tarladan dönen araçlar, kısa bir manevrayla ana yola çıkar. Sinyal çoğu zaman geç verilir ya da hiç verilmez. Çünkü bu çıkış, gün içinde defalarca yapılmış, “alışılmış” bir harekettir. Ana yoldaki sürücü için ise bu hareket beklenmediktir.
Somut bir akşam sahnesi sık tekrar eder. Düz yolda sabit hızla ilerleyen bir araç, sağdan aniden ana yola çıkan bir tarla aracına yaklaşır. Fren yapılır, yol müsaittir. Temas düşük hızda olur ya da son anda durulur. Hasar küçük kalır, fakat neden nettir: sessiz bir çıkış.
Vadili’de risk, yolun daralmasından değil, yolun hiç daralmayacağı düşüncesinden doğar. Akşam saatlerinde ova sessizleşir, ama bağlantılar kaybolmaz. Bu bağlantılar fark edilmediğinde, düz yol güveni kırılır.