Yenikent’te Yakın Takip Derinleşmesi ve Mikro Fren Zinciri
Yenikent – Metehan hattında yoğun saatler dışında dahi tekrar eden bir davranış vardır: yakın takip. Özellikle sabah 08.00 sonrası ve akşam 17.00 civarında, sürücüler aralarındaki mesafeyi bilinçli ya da bilinçsiz şekilde daraltır. Yol geniştir ve düz görünür. Bu görünüm güven hissi üretir.
Yakın takip ilk bakışta hızla ilişkilendirilir. Ancak Yenikent hattında risk çoğu zaman hızdan değil, mesafe daralmasından doğar. Araçlar birbirine birkaç metre yaklaşır. Bu mesafe kuru zeminde tolere edilebilir gibi görünür.
Risk burada başlar.
Öndeki araç ani değil, hafif yavaşladığında zincir oluşur. Fren lambası yanar, ancak tepki süresi bir saniye gecikir. Arkadaki araç sert fren yapar. Üçüncü araç zincire katılır.
Somut bir senaryo 17.54 civarında tipiktir.
Yenikent boyunca ilerleyen üç araç aralarında kısa mesafeyle hareket eder. İlk araç, yan sokak katılımı nedeniyle gazı bırakır. İkinci araç frene basar. Üçüncü araç mesafeyi dar tuttuğu için daha sert fren yapmak zorunda kalır. Temas yaşanmayabilir, ancak tampon mesafesi kritik seviyeye iner.
Bu noktada hız limit aşımı olmayabilir. Sorun mesafe yönetimidir.
Yakın takip davranışı özellikle hedef odaklı sürüşte artar. Sürücü önündeki aracı “tempo referansı” olarak kullanır. Kendi hızını değil, ön aracın hızını takip eder. Bu durum bağımsız mesafe hesaplamasını zayıflatır.
Yaz aylarında kuru asfalt sürücüye güven verir. Ancak fren mesafesi fiziksel olarak değişmez. Kışın ise ıslak zeminde aynı mesafe daha riskli hale gelir.
Metehan yönüne yaklaşırken ağır araç varlığı yakın takip davranışını daha da kritik yapar. Ağır araç ani yavaşladığında durma mesafesi uzundur. Arkadaki araç zinciri daha sert oluşur.
Bu kesitte risk büyük kazalar değildir. Mikro fren zinciri ve kısa mesafe temas eşiğidir.
Lefkoşa batı omurgasında Yenikent hattı, tekrar eden yakın takip derinleşmesi nedeniyle görünmez ama sürekli bir risk taşır. Yol değişmez. Şeritler değişmez. Değişen, iki araç arasındaki birkaç metredir. Bu birkaç metre yoğun saatlerde zincirleme baskıya dönüşebilir.