Alsancak Üst Mahallelerinden Sahile İnişte Fren Mesafesi Yanılgısı
Alsancak’ın üst mahallelerinden sahile inen yollar, kısa ama belirleyici eğimlere sahiptir. Bu yollar gündüz saatlerinde sorunsuz görünür. Akşamüstüyle birlikte ise aynı eğim, sürüş algısını sessizce değiştirir. Yol kısadır ama hız artışı fark edilmez.
Risk hızdan değil, fren mesafesinin yanlış hissedilmesinden doğar. Yokuş aşağı inişte araç, sürücüye olduğundan daha yavaş gidiyormuş hissi verir. Gaz kullanılmaz, hız “kendiliğinden” artar. Bu durum, öndeki araçla olan mesafenin güvenli sanılmasına yol açar.
Zaman etkisi nettir. Gün batımından sonra sahile inişler sıklaşır. Üst mahallelerden çıkan araçlar, sahil yoluna bağlanmadan önce kısa bir yokuşu geçer. Bu noktada fren ihtiyacı geç fark edilir. Özellikle sahil yoluna yaklaşırken, öndeki aracın yavaşlaması beklenenden ani algılanır.
Yerel bir akşam sahnesi bunu açıkça gösterir. Üst mahalleden sahile inen bir araç, yokuş boyunca sabit ilerlediğini düşünür. Sahil yoluna yaklaşan öndeki araç yavaşlar. Arkadaki sürücü, fren mesafesinin yeterli olduğunu sanır. Oysa eğim, durma mesafesini uzatmıştır. Fren yapılır ama temas genellikle tampon hizasında olur.
Alsancak üst mahallelerinden sahile inen bu yollarda risk tek bir noktaya bağlı değildir. Aynı saatlerde, farklı inişlerde tekrar eder. Belirleyici olan yolun uzunluğu değil, yokuş aşağı inişte bozulan fren mesafesi algısıdır. Bu algı her akşam aynı şekilde yeniden oluşur.