Gönyeli Çemberinde Gece Boşluk Algısı Yanılması

Gönyeli Çemberi gece saatlerinde daha sakin görünür. Trafik hacmi azalır, şeritler boşalır, akış daha düzenli algılanır. Ancak bu sakinlik, güvenliğin arttığı anlamına gelmez. Risk hızdan değil, boşluk algısının yanlış okunmasından doğar.

21.30 sonrası özellikle Güzelyurt ve Alayköy yönlerinden gelen sürücüler çembere daha akıcı bir tempoyla yaklaşır. Önlerinde belirgin bir yoğunluk yoktur. Bu görsel açıklık, hız azaltma kararını geciktirebilir.

Risk burada başlar.

Sürücü çembere yaklaşırken karşıdan gelen araçla arasındaki mesafeyi yeterli görür. Oysa gece koşullarında mesafe tahmini gündüze göre daha zayıftır. Far ışıkları hız algısını bastırabilir.

Somut bir gece senaryosu tipiktir. Saat 23.15. Gönyeli Çemberi’ne yaklaşan araç, çember içindeki tek bir yavaş aracı geç fark eder. Geç hız düşürme ani fren üretir.

Gece saatlerinde çember içi yoğunluk düşük olduğu için sürücü, her boşluğu yeterli varsayabilir. Ancak göreli hız farkı birkaç saniye içinde kritik hale gelir.

Yağışlı gecelerde risk iki kat artar. Islak asfalt far ışığını yansıtır, mesafe algısı daha da zayıflar.

Gönyeli Çemberi’nin geniş yapısı boşluk hissini güçlendirir. Alan açık görünür, ancak karar noktası değişmez.

Geçmişte gece trafiği daha sınırlıydı. Günümüzde artan yerleşim ve geç saat hareketi çemberi gece de aktif tutmaktadır.

Risk aşırı hız değildir. Yasal sınırlar içinde ilerlemek bile gece boşluk algısı altında geç fren üretmeye yeterlidir.

Gönyeli Çemberi’nde gece boşluk algısı yanılması, sakin görünen hattın düğümde kırılmamasıdır.

Kırılganlık hızda değil, algıdadır. Boşluk var gibi görünen an, birkaç saniyelik gecikme ile zincirleme fren üretir.